رشته جامعهشناسی به بررسی ماهیت، ساختار و پویایی زندگی اجتماعی و همچنین علل و پیامدهای آن در دنیای اجتماعی می پردازد. با این مرزهای گسترده، جامعهشناسی در برگیرنده تنوعی از علایق ، رویکردهای روششناختی و جهتگیریهای نظری است. جامعهشناسان پدیدههای مختلف اجتماعی از گفتگوهای آنلاین، روابط و تعامل اجتماعی، خانواده، نظم و تضاد گرفته تا روستاها، محلهها، شهرها، دولتها و بازارهای جهانی را بررسی میکنند. آنها نابرابری، تحرک و طبقه اجتماعی، الگوهای تغییر جمعیت و فرایندهای پویا همچون باروری، مرگومیر و مهاجرت، هویتهای اجتماعی مانند نژاد، طبقه، جنسیت، قومیت، رسانههای اجتماعی، تعامل دیجیتالی و فرهنگ و هنر و ادبیات جوامع را مطمح نظر قرار میدهند. روششناسی این حوزه از تحلیل گفتمان، تحلیل روایت، اتنوگرافی و تحقیقات تاریخی گرفته تا پیمایش اجتماعی، مدلسازی محاسباتی و تجزیه و تحلیل دادهها را در برمیگیرد. دانشجویانی که علاقهمند به تحصیل در مقطع کارشناسی و تحصیلات تکمیلی در رشته جامعهشناسی دانشگاه کردستان هستند، توصیه میشود از وب سایت گروه - بهویژه پروفایل اعضای هیئت علمی گروه- بازدید نموده تا اطلاعات تکمیلی درباره اعضای هیات علمی گروه، تخصص و حوزههای مطالعاتی و امکانات در اختیار حاصل آید.
-
تاریخچه تأسیس گروه جامعه شناسی
گروه جامعه شناسی دانشگاه کردستان در سال 1387 با پذیرش دانشجو در مقطع کارشناسی ارشد، زیر نظر گروه علوم تربیتی در دانشکده علوم انسانی و اجتماعی شروع بکار نمود و از سال 1390 بعنوان یک گروه مستقل آموزشی در این دانشکده به فعالیت خود ادامه میدهد. مقطع کارشناسی با گرایش پژوهشگری علوم اجتماعی در سال 1394 با پذیرش 40 نفر دانشجو، در گروه جامعهشناسی دایر گردید. این گرایش در سال 1399 به جامعهشناسی تغییر نام پیدا کرد و در حال حاضر در مقطع کارشناسی تحت عنوان گرایش "جامعهشناسی" دانشجو میپذیرد. با توجه به ظرفیت علمی و پژوهشی و اهتمام اعضای هیات علمی گروه جامعهشناسی، مقطع دکتری گرایش جامعهشناسی فرهنگی تصویب و از مهرماه 1401 با پذیرش 5 نفر دانشجو در دوره روزانه فعالیت خود را آغاز و تاکنون 3 دوره دانشجو پذیر ش نموده است. همچنین، مطابق با برنامه راهبردی گروه، از سال 1402 دوره کارشناسی ارشد رشته توسعه محلی گرایش روستایی با پذیرش 6 نفر دانشجو، دایر و به فعالیت آموزشی و پژوهشی خود ادامه داده است.
گروه آموزشی جامعهشناسی، اکنون دارای 7 نفر عضو هیئت علمی تمام وقت است که به لحاظ مرتبه علمی، 1 نفر دارای مرتبه علمی استاد، 3 نفر دارای مرتبه علمی دانشیار و 3 نفر با مرتبه علمی استادیار میباشند. در حال حاضر تعداد 136 نفر دانشجو در مقطع کارشناسی، تعداد 49 نفر در مقطع کارشناسی ارشد گرایش جامعهشناسی و تعداد 10 نفر در مقطع کارشناسی ارشد گرایش توسعه محلی-روستایی و تعداد 11 نفر در مقطع دکترای تخصصی جامعهشناسی(گرایش جامعهشناسی فرهنگی) مشغول به تحصیل هستند. تاکنون تعداد 300 نفر در مقطع کارشناسی جامعهشناسی و تعداد 180 نفر در مقطع کارشناسی ارشد جامعهشناسی فارغ التحصیل شدهاند. بر اساس چشمانداز توسعه گروه آموزشی جامعهشناسی در افق 1410، ایجاد رشته گرایش توسعه اجتماعی- روستایی (مقطع دکتری جامعهشناسی)، ایجاد مقطع کارشناسی ارشد جمعیتشناسی و ایجاد رشته مطالعات ارتباطی(در مقطع کارشناسی) و جذب 4 نفر عضو هیات علمی در دستور کار گروه جامعهشناسی قرار دارد. گروه جامعهشناسی علاوه بر رسالت آموزشی و پژوهشی در چارچوب نهاد دانشگاه، نسبت به مسائل مرتبط و مسئولیت اجتماعی به خوبی ایفای نقش نموده و آن را به موازات دیگر امور، پیش میبرد.
سرشت جامعهشناسی در مقام یک رشته دانشگاهی با حل آسیبها و مسائل اجتماعی گره خورده است؛ به همین جهت از جامعهشناسی به مثابه علم بررسی مسائل اجتماعی یاد میشود. در بستر جامعه ایران که با تعدد و درهم آمیختگی مسائل اجتماعی مواجه است، رسالت جامعهشناسی، فهم عالمانه مسائل اجتماعی و شناسایی شیوهها و راه برون رفت از آن است. این رشته پیوند ناگسستنی با جامعه دارد و با صدر قرار گرفتن رسالت و مسئولیت اجتماعی همواره تلاش کرده است تا پیوند علمی و عملی بین دانش و پراکسیس برقرار نماید.گروه جامعهشناسی از اوان تاسیس خود در دانشگاه کردستان همواره تلاش کرده است تا با بسط بینش جامعهشناختی، نقد بنیانهای سلطه و نابرابری های اجتماعی در ساحتهای مختلف اجتماع، به حل مصائب و مسائل اجتماعیِ گروهها و اقشار مختلف اجتماع و فرآهم آوردن زندگی بهتر و انسانی تر کمک نماید. این رسالت در بروندادهای پژوهشی اعضای هیات علمی گروه، بویژه در کتابهای تالیفی و ترجمهای، فصلنامههای گروه(جامعهشناسی فرهنگ و هنر و فصلنامه علمی زیست سیاست و توسعه)، نشستها و همایشهای ملّی گروه، طرحهای پژوهشی کاربردی و توسعهای و موضوعات پایان نامهها نمود قابل ملاحظهای داشته است.
- تولید دانش و معرفت اجتماعی
- آموزش و تربیت دانشجویان با رویکرد آموزش دانش اجتماعی، بسط بینش اجتماعی و کاربست آن در اجتماع
- انجام پژوهشهای نظری،کاربردی و توسعهای
- تحلیل و تبیین ابعاد متنوع منازعات و تغییرات اجتماعی و ارتقای سطح دانش نظری و تجربی دراین حوزه
- مسئولیت پذیری و تاثیر گذاری اجتماعی از طریق پاسخ به نیازهای پژوهشی جامعه و دستگاههای اجرایی و تقویت کنشگری اجتماعی و مدنی
- ایجاد شبکه علمی با ﻓﺮﺍﻫﻢ ﺁﻭﺭﺩﻥ ﺯمینه بحث و ﺗﺒﺎﺩﻝﻧﻈﺮ در بین صاحبنظران، پژوهشگران، کارشناسان دستگاههای اجرایی و فعالان مدنی و اجتماعی
-
گرایشهای تخصصی گروه جامعه شناسی:
- مقطع کارشناسی: جامعهشناسی
- مقطع کارشناسی ارشد: گرایش جامعهشناسی و گرایش توسعه محلی-روستایی
- مقطع دکترای تخصصی جامعهشناسی: گرایش جامعهشناسی فرهنگی
-
جایگاه گروه جامعه شناسی در دانشکده علوم انسانی و اجتماعی
علوم اجتماعی طیف وسیعی از گرایشها را شامل میشود که به بررسی ابعاد مختلف جامعه و رفتار انسان در بستر اجتماعی میپردازند. برخی از رشتههای اصلی علوم اجتماعی عبارتند از: جامعهشناسی، علوم سیاسی، اقتصاد، روانشناسی، مردمشناسی و مطالعات ارتباطات. این رشتهها به طور کلی به مطالعه روابط اجتماعی، ساختارها و نهادهای اجتماعی، فرهنگ، رفتار فردی و گروهی، و مسائل مربوط به توسعه و تغییرات اجتماعی میپردازند. جامعهشناسی بهعنوان یکی از ارکان علوم اجتماعی با سایر رشتههای موجود در دانشکده نظیر حقوق، اقتصاد، علوم تربیتی، مدیریت، روان شناسی و مشاوره ارتباط معرفتی دارد و نظر به ماهیت پیچیده، چند وجهی، سیال و اقتضایی پدیدههای انسانی و رفتاری، رشته جامعهشناسی با پذیرش رویکرد تلفیقی و بینرشتهای، با اغلب گرایشهای موجود در دانشکده همکاری آموزشی، علمی و پژوهشی دارد و به لحاظ پارادایمیک برای این گرایشها راهگشا است.
-
زمینههای فعالیت علمی و پژوهشی گروه
- فلسفۀ مدرن و معاصر؛ اندیشۀ سیاسی و اجتماعی؛ مطالعات رسانهها؛ جامعه شناسی سینما
- صورتبندیهای مدرنیته؛ جامعه شناسی فرهنگ، جامعه شناسی ادبیات؛ جامعهشناسی هنر
- خانواده و ازدواج، پویاییهای جمعیتی، مسائل اجتماعی
- مسائل توسعه، جامعهشناسی نابرابری، جامعهشناسی مرز
- جامعهشناسی سیاسی، مطالعات جنسیتی، مطالعات قومی
- محیط زیست و توسعه؛ جامعه شناسی محیط زیست
2.زمینههای پژوهشی و تحقیقاتی گروه جامعهشناسی
جدول1- زمینههای پژوهشی و تحقیقاتی مورد علاقه گروه جامعه شناسی
| نام و نام خانوادگی |
مرتبه علمی |
زمینههای پژوهشی و تحقیقاتی مورد علاقه |
|
| |
| لقمان امامقلی |
استادیار |
محیط زیست و توسعه؛ جامعه شناسی مسائل اجتماعی |
|
| فواد حبیبی |
استادیار |
فلسفۀ مدرن و معاصر؛ اندیشۀ سیاسی و اجتماعی؛ مطالعات رسانه ها؛ جامعه شناسی سینما |
|
| کمال خالقپناه |
دانشیار |
جامعه شناسی فرهنگ، جامعه شناسی سینما و ادبیات |
|
| سعید خانی |
دانشیار |
خانواده و ازدواج، پویاییهای جمعیتی، مسائل اجتماعی |
|
| حسین دانشمهر |
دانشیار |
مسائل توسعه؛ نابرابری اجتماعی؛ جامعه شناسی آب؛ جامعه شناسی مرز؛ کیفیت زندگی |
|
| امید قادرزاده |
دانشیار |
جامعهشناسی سیاسی، مطالعات جنسیتی، مطالعات قومی |
|
| جمال محمدی |
استاد |
جامعهشناسی فرهنگ، جامعهشناسی هنر، جامعهشناسی زنان |
|
