دسترسی سریع

گروه علوم و مهندسی باغبانی

 استان کردستان با مساحت 28203 کیلومتر مربع یکی از استان های غربی ایران است که در مجاورت استان­های آذربایجان غربی، زنجان، همدان و کرمانشاه و هم مزر با کشور عراق قرار گرفته است که بیش از 200 کیلومتر مرز مشترک با عراق دارد. وسعت اراضی زراعی استان کردستان حدود 1100000 هکتار است که سالیانه 700000 هکتار آن به کشت انواع محصولات اختصاص داده می­شود و 15 درصد کل اراضی زیر کشت به کشت آبی اختصاص دارد. در استان تعداد 12 دشت مساعد و حاصلخیز به مساحت تقریبی 218600 هکتار وجود دارد که بیشتر در قروه، بیجار، دهگلان، دیواندره، مریوان و کامیارن قرار گرفته­ اند، بستر تولید بسیار زیادی را برای انواع مختلف محصولات زراعی و باغی فراهم نموده است. سطح زیر کاشت باغات استان کردستان 21337 هکتار می­باشد که بیشتر به کشت توت­ فرنگی، انگور آبی و دیم و گردو اختصاص یافته است. تامین امکانات لازم، آبی نمودن اراضی دیم و استفاده از فناوری­های جدید باعث می شود تولید تا چند برابر فعلی افزایش یابد . صنایع وابسته جهت تبدیل و فرآوری محصولات کشاورزی از دیگر اقداماتی است که می­ تواند سهم استان را از لحاظ شاخص­های اقتصادی به نحو چشمگیری افزایش دهد. با توجه به وجود اراضی شیب­دار و دامنه­ های کوهستانی، مزارع دیم رها شده و زمین­های حاشیه رودخانه ­ها و همچنین بارندگی مناسب، باغداری و کشت درختان مثمر در استان کردستان می­ تواند اهمیت داشته باشد. ضمنا پتانسیل توسعه آنها تا چند برابر ظرفیت فعلی وجود دارد. مو کاری (دیم و آبی) ، کشت توت فرنگی ، درختان گردو و بادام ، سیب ، هلو ، زردآلو در اراضی مستعد استان از نظر اقتصادی بسیار مقرون به صرفه است. در زمینه کشت توت ­فرنگی استان کردستان از استان­های پیشرو در کشور است و محصول تولیدی از شهرت خاصی برخوردار است. با توجه به وجود حدود 25 هزار تن مازاد محصول سالیانه (در شرایط فعلی)، تبدیل و فرآوری آن به محصولات جانبی، بسته بندی، نگه­داری و صادر کردن آن به مناطق دیگر از جمله مواردی است که با برنامه ریزی درست و اصولی و سرمایه گذاری مورد نیاز موجب رونق هر چه بیشتر تولید این محصول باارزش در استان خواهد شد. از نظر تولید انگور ، استان وضعیت مناسبی را دارد و حدود 50 درصد سطح باغات در استان به کشت مو اختصاص یافته است و سالیانه بالغ بر 60 هزار تن انواع انگور از جمله رقم خوشناو و ره­شه (انگور سیاه) وارد بازار می شود . کشت و تولید محصولاتی مانند خیار، گوجه، هندوانه، پیاز، سبزیجات و به ویژه در شهرستان­های سنندج و قروه رونق زیادی دارد و هر ساله هزاران هکتار از اراضی آبی استان به کشت این نوع محصولات اختصاص داده می شود . در کل گسترش باغات استان از جمله راهکارهای توسعه و اشتغال در استان محسوب می­شود . به طوری­که به ازای هر 3/1 هکتار یک نفر می­تواند مشغول به کار باشد ، لذا به ازای 10000 هکتار افزایش سطح زیر کشت باغات زمینه اشتغال 7500 نفر فراهم می شود و حدود 150 هزار تن به تولید محصولات باغی در استان اضافه می­شود.

با توجه به اینکه استان کردستان استانی بسیار غنی از لحاظ تنوع گیاهی است، مردم استان از اغلب این گیاهان بعنوان غذا و دارو بهره می­گیرند. برداشت­های غیر اصولی از عرصه طبیعی موجب شده است که در آینده ­ای نه چندان دور با کمبود و حتی انقراض برخی از این گیاهان مواجه گردیم. از طرفی دیگر بسیاری از گیاهان موجود در استان از لحاظ میزان متابولیت­های اولیه و ثانویه و پتانسیل دارویی مورد ارزیابی قرار نگرفته و هنوز بصورت ناشناخته باقی مانده ­اند. همچنین بر همگان روشن است که کمبود منابع آبی کشت و کار بسیاری از گیاهان را با محدودیت مواجه کرده است، و در این شرایط استفاده از گیاهان بومی و اندمیک با خاصیت دارویی که نیاز آبی اندکی دارند، می توانند گزینه مناسبی برای مقابله با کم آبی باشند. بنابراین ضروری به نظر می رسد که موسسات، مراکز تحقیقاتی و دانشگاهها تحقیقات خود را در جهت شناسایی، ارزیابی و تولید گیاهان دارویی با ارزش استان متمرکز کرده تا از طرفی برخی از نیازهای غذایی و دارویی مردم استان و نیز کشور تامین گردد و از طرفی دیگر از تخریب منابع طبیعی به دلیل برداشت های بی رویه و غیر اصولی این گیاهان ممانعت گردد.

باغبانی دانش، هنر و پیشه کشت، داشت و برداشت و بازاررسانی انواع میوه ها، سبزی ها، گیاهان زینتی می­باشد. از سال 1380 دانشجوی کارشناسی ناپیوسته تولیدات گیاهی گرایش باغبانی در دانشکده کشاورزی با همکاری گروه زراعت پذیرش گردید. گروه علوم باغبانی در مهر 1382 برای اولین دوره در مقطع کارشناسی ناپیوسته " رشته علوم باغبانی" 30 نفر دانشجو پذیرش نمود. در سال 1385 برای اولین بار در مقطع کارشناسی ناپیوسته دانشجو پذیرش شد. در سال 1383 رشته کارشناسی باغبانی پیوسته دایر شد. در حال حاضر این گروه آموزشی در مقطع کارشناسی ارشد در دوره روزانه در پنج گرایش «درختان میوه»، «گیاهان زینتی»، «سبزی‌ها» »تولیدات گلخانه‌ای» و "گیاهان دارویی" دانشجو می‌پذیرد. در حال حاضر مقطع کارشناسی در دو رشته علوم و مهندسی باغبانی و مهندسی فضای سبز و طراحی منظر دایر می‌باشد.

 

مدیر گروه:
محمود کوشش صبا
محمود کوشش صبا مدیر مرکز پژوهشی توت فرنگی-مدیر گروه
گروه علوم باغبانی دانشیار
m.saba [at] uok.ac.ir
- 33620552(داخلی 3356)
کارشناس گروه:
مهدی ناصری
مهدی ناصری کارشناس گروه باغبانی دانشکده کشاورزی
گروه علوم باغبانی -
m.naseri [at] uok.ac.ir
- 3307